خلیل سرکاری نژاد: درواکاوی گسل های فعال درمحدوده شهر شیراز که می توانند آثار مخربی بر مناطق داشته باشند با پنج نوع گسل مواجه هستیم. واکاوی گسل های فعال محدوده شیراز 
خلیل سرکاری نژاد: درواکاوی گسل های فعال درمحدوده شهر شیراز که می توانند آثار مخربی بر مناطق داشته باشند با پنج نوع گسل مواجه هستیم. گسل سبزپوشان: با توجه به شواهد صحرایی و لرزه ای مبنی بر فعال بودن زون گسلی سبزپوشان در شمال شهر شیراز، به مطالعه ریزساختاری و جنبش شناختی این گسل، به عنوان بخشی از سامانه پیش خشکی چین خورده زاگرس، توجه شده است. این زون گسلی به درازای ٢٢٠ کیلومتر از شمال غرب شیراز آغاز شده و تا جنوب شهرستان قیر ادامه می یابد. این پهنه از قطعات گسلی کوار، سپیدار دهداری، موک، شمال میمند، نور، قیر و هوم با آرایش نردبانی تشکیل شده است. زلزله های رخ داده در سال ١٣٧١ به مدت سه ماه، چهار بار با بزرگای ٥,٠ تا ٥.٨ ریشتر، شیراز و کوار را لرزانده است؛ زلزله ای مخرب و تاریخی در حدود سال ١٢٠٢ شمسی با بزرگای ٦.٤ ریشتر در شمال غرب، شهر شیراز را تخریب کرده است و پس لرزه های آن به مدت شش ماه ادامه داشته است. با استفاده از اندازه گیری های سطح گسلی، محورهای تنش و واتنش گسل نشان می دهد که در زمان حال، افزایش تدریجی فشار در گسل سبزپوشان حرکت بی لرزه تدریجی را سبب شده است که این فشار از جهت جنوب غرب و شمال شرق اعمال می شود و سبب فشردگی و افزایش ارتفاع در این حرکت تدریجی شده است. علت این افزایش فشار حرکت پوسته قاره ای آفریقا-عربستان از جهت جنوب غرب و ادامه برخورد با پوسته قاره ای اوراسیا و فرورانش پوسته اقیانوسی تیتیس در زیر پوسته قاره ای ریزپوسته ایران در محل زمین درز و سامانه راندگی زاگرس است. با توجه به نزدیکی این سامانه گسلی به شهر شیراز بسیار محتمل است که این گسل از حالت حرکت بی لرزه به حالت لرزه مخرب درآمده و تأثیر مخربی روی مناطق مسکونی شهر شیراز داشته باشد. به عبارت دیگر گسل سبزپوشان مانند یک افعی کمین کرده بی حرکتی است که منتظر لحظه مناسب است که با حرکت سریعی نیش خود را بزند. گسل کازرون: سامانه گسلی راستالغز راست گرد و امتدادلغز کازرون یکی از گسل های فعال است که ریشه در پی سنگ گنیسی دارد. در دوران پرمین این گسل مکانیسم کششی داشته است و در مرحله برخورد پوسته آفریقا-عربستان و ریزپوسته ایران و فرورانش پوسته اقیانوسی تیتیس به حالت فشارشی درآمده است. حرکت این گسل در تاریخ ١٣٦٥ زمین لرزه با بزرگای ٥,٥ ریشتر، زمین لرزه ای با بزرگای ٥.٢ ریشتر در تاریخ ١٣٤٧ و زلزله تاریخی ١٢٠٢ شمسی نشان از فعال بودن این گسل پی سنگی گنیسی است. گسل کازرون از سه قطعه تشکیل شده است که دو بخش آن راستالغز است و یک بخش آن امتدادلغز که کار قطعه امتدادلغز اجازه دادن به قطعه های راستالغز برای حرکت دادن حجم عظیم لایه های رسوبی نازک پوسته روی پی سنگ گنیسی از جهت شمال شرق به طرف جنوب غرب در پیش خشکی زاگرس چین خورده و پیش خشکی زاگرس چین رانده است. محاسبات و استفاده از برداشت های صحرایی و آزمایشگاهی سطح گسل کازرون، جهات تنش محاسبه شده است و نشان می دهد که افزایش فشار سبب حرکت سریع قطعات گسلی کازرون خواهد شد. این قطعات گسل راستالغز و امتدادلغز کازرون ممکن است در اثر افزایش فشار تدریجی دوباره فعال شود و شهرهای کازرون، برازجان و نورآباد ممسنی را تحت تأثیر مخرب خود قرار دهد. گسل قیر: گسل قیر با مکانیسم راستالغز به درازای ١٣ کیلومتر در جنوب ناحیه سبزپوشان قرار دارد و موازی پیش خشکی چین خوردگی زاگرس است و کاملا با روند جابه جایی پیش خشکی زاگرس چین خورده در پیش خشکی چین رانده زاگرس تطابق می کند. این گسل یکی از گسل های فعال در منطقه بوده و در سده اخیر ٧٤ زمین لرزه بزرگ تر از پنج ریشتر در منطقه قیر و کارزین رخ داده است که از جمله آن زلزله ١٣٥١ شمسی به بزرگی٦,٧ ریشتر است که خسارات زیادی را به جا گذاشته است. مشاهدات صحرایی برای واکاوی دیرینه تنش، جهت شمال شرق را نشان می دهد. موقعیت تقریبی محور بر اساس داده های لرزه ای دیرینه تنش جهت شمال شرق را تأیید می کند. گسل دشت ارژن: فروبوم کششی گسل دشت ارژن که تشکیل دهنده تالاب دشت ارژن (یکی از اکوسیستم های با ارزش استان فارس) است که در ٦٥ کیلومتری شیراز در اثر فعالیت یکی از قطعات گسل فعال راستگرد کره بس است. این سامانه گسلی از دو گسل ارژن خاوری و ارژن باختری تشکیل شده است. پرتگاه گسلی ارژن باختری جابه جایی عمودی حدود ١٥٠ متر را نشان می دهد و جابه جایی پرتگاه گسلی ارژن خاوری با شیب کمتر از عمود و ارتفاع ٥٠٠ متر نشان دهنده حرکت شدید گسلی است و دو فاز حرکت شدید گسلی را به ثبت رسانده است. جهت میدان تنش آخرین حرکت زلزله زا شمال شرق را نشان می دهد. گسل های سلطان یک و دو، سعدی و بیدزرد: گسل های سلطان یک و دو، سعدی و بیدزرد در داخل و اطراف شهر شیراز، روند NW-SE موازی تاقدیس و ناودیس های کمربند پیش خشکی زاگرس چین خورده است. گسل مورب لغزسلطان دو دارای پرتگاه گسلی ٣٠ متری است. با توجه به لرزه های رخداده در راستای این گسل و عبور این گسل در ضلع جنوب شرقی شهر شیراز به طرف شرق تا حوالی دریاچه مهارلو ادامه دارد. روی این گسل خانه های مسکونی نیز بنا شده است. استاد زمین شناسی دانشگاه شیراز
واکاوی گسل های فعال محدوده شیراز
واکاوی گسل های فعال محدوده شیراز
summary-address :
latest News
On the occasion of the New Year, I extend my sincere greetings and best wishes to all faculty members, students, staff, alumni, and academic partners of Shiraz University. With appreciation for the efforts and achievements of the university community...
The commemoration ceremony and awarding of the first Qotb al-Din Shirazi Scientific reward in the field of astronomy and astrophysics was held on the second day of the National Astronomy and Astrophysics Conference, hosted by Shiraz University. This...
For the first time in the country, the Astronomy Entrepreneurs Exhibition was hosted at Shiraz University. According to the public relations office of Shiraz University, the exhibition coincided with the 18th National Astronomy and Astrophysics...
During the second meeting of the "Iran-Iraq Science Week," cooperation agreements were signed between Shiraz University and various Iraqi universities. According to the public relations office of Shiraz University, during the second "Iran-Iraq...
Dr. Zahra Riahi-Zamin, a Persian Language and Literature professor at Shiraz University, has been awarded the fourth Biennial Book Award of Fars. According to the Public Relations Office of Shiraz University, the awards ceremony took place on...
The National Award for Women in Science of Iran (In Honor of Professor Afsaneh Safavi) has been unveiled. According to the Public Relations Office of Shiraz University, during the closing ceremony of Research and Technology Week, held on the evening...
Launching of the Second International Conference on Artificial Intelligence and Software Engineering
The Second International Conference on Artificial Intelligence and Software Engineering officially commenced on Tuesday, December 25, at Shiraz University. It intends to enhance practical and theoretical knowledge and facilitate information exchange...
Dr. Seyyed Hamed Rastgar, a faculty member in the Telecommunications and Electronics Engineering Department at Shiraz University, was the representative of the Islamic Republic of Iran at the BRICS Young Scientists meeting. According to the Public...
According to the public relations office of Shiraz University, citing the Scientometrics Office of the Research and Technology Department of the university, based on a report by the Institute for Scientific and Technological Research of the Islamic...
Shiraz University has signed cooperation agreements with the University of Zaragoza in Spain and the National Research Council of Italy (CNR IRPI) aimed at enhancing scientific, research, and technological collaboration. According to the Public...
Dr. Mehrdad Niakosari, the professor of the Department of Food Science and Technology at Shiraz University, has been recognized as a national outstanding researcher. According to the public relations office of Shiraz University, at the 25th Festival...
According to the public relations office of Shiraz University, a graduation celebration for 500 international students from across the country was held at Shiraz University. Approximately 500 international students from various academic...