استاد ادبیات دانشگاه شیراز با اشاره به تدوین کتاب دانشنامه حافظ و حافظ ‌پژوهی با ‌همکاری مرکز حافظ ‌شناسی اعلام کرد: ٢٧٠ مدخل از این دانشنامه را پژوهشگران شیرازی نوشته‌اند که مقاله‌هایی بسیار روشمند و مفیدی را در بر می‌گیرد. به گزارش ایرنا، دکتر کاووس حسنلی یکشنبه 9 دی در نشست نقد و بررسی دانشنامه حافظ و حافظ پژوهی در دانشکده علوم دانشگاه شیراز برگزار شد، افزود: چاپ این دو اثر به سرویراستاری بهاءالدین خرمشاهی و نیز این کیمیای هستی به قلم محمّدرضا شفیعی کدکنی را دو اتفاق مهم و خوشایند سال ٩٧ در زمینه حافظ پژوهی برشمرد.
رئیس مرکز حافظ شناسی ارائه مطالب تثبیت شده علمی و پرهیز از درج نظرات سلیقه ای و ذوقی را از اصول نگارش مدخل در دانشنامه خواند و اظهار داشت: با وجود منحصر به فرد بودن این دانشنامه، عدول از این معیارها در برخی مقاله های آن دیده می شود.
دانشنامه حافظ متعهدانه نوشته شده است
در این نشست مدیر انجمن دوستداران حافظ با بیان اینکه دانشنامه حافظ با تمام کاستی هایش، بیشتر پرسش های حافظ پژوهان را در سطوح مختلف پاسخ می دهد، بیان کرد: این کتاب اشکال هایی دارد اما متعهدانه و محققانه نوشته شده است.
منصور پایمرد با انتقاد از روش انتخاب مدخل ها، جای بعضی مقاله ها و مدخل ها را در این دانشنامه خالی دانست و گفت: بخشی از مطالب دانشنامه به دلیل روشمند نبودن تکرار شده، حال آنکه با انتخاب روش مناسب می شد از حجم دانشنامه کم کرد.
وی تکرار محتوایی دانشنامه، پیروی نکردن از شیوها ی هماهنگ در مدخل نویسی و اطلاعات اضافی و غیرمرتبط در معرفی نویسندگان و تطویل کلام در برخی مدخل ها و استفاده از منابع دست سوم را از دیگر عیب های این دانشنامه برشمرد.
در این نشست جانشین رئیس مرکز حافظ شناسی و پژوهشگر دوره ی پسادکتری این مرکز با تاکید بر اهمیت و دشواری های دانشنامه نگاری عنوان کرد: نگارش این دانشنامه از سه سال پیش آغاز شده است.
رضا رستگاری تدوین دانشنامه حافظ را امری ضروری خواند و ابراز امیدواری کرد پرونده دانشنامه حافظ بسته نشود تا با استدراک مدخل های افتاده، الحاق مطالب لازم به مقالات و ویرایش های بعدی، نقایص دانشنامه اصلاح شود و به کمال برسد.
وی با اشاره به تنوع و گستردگی مطالب در اشعار حافظ گفت: دیوان حافظ تبلور تاریخ و فرهنگ ایرانی است و اشارات تاریخی و اصطلاحات علمی بسیار در اشعار او دیده می شود. تنظیم این گونه مقالات در دانشنامه حافظ با دیگر دانشنامه ها متفاوت است، زیرا باید با رویکرد حافظ محور نگاشته شود.
تنظیم 200 دانشنامه تا سال 88
همچنین فرزانه معینی یکی از همکاران و نویسندگان مدخل های دانشنامه حافظ و حافظ پژوهی با استناد سایت بنیاد دانشنامه نگاری گفت: تا سال 88 تعداد 200 دانشنامه در کشور نگاشته شده است.
او با توجه به زمان بر و دقیق بودن کار تدوین دانشنامه این آمار را تأمل برانگیز خواند و با توجه به تنوع موضوع این دویست دانشنامه، تدوین دانشنامه ای در پیوند با حافظ و حافظ پژوهی را که یکی از عرصه های مهم مطالعه و پژوهش ادبی است، ضروری خواند.
معینی گستردگی موضوع و محتوای مدخل های دانشنامه را یکی از امتیازهای آن دانست اما نبود نمایه و فهرستی که این تنوّع و فراوانی را بازنماید، از ضعف های این اثر خواند.
وی درباره نابسامانی منابع برخی مقاله ها و تکرار محتوایی دانشنامه و ضرورت بازنگری آن سخن گفت و افزود: بیان این انتقادها و کاستی ها از ارزش و اهمیت دانشنامه نمی کاهد.