آدم خوش اخلاق از بدنی سالم، روحیه قوی، زندگی گوارا و لذت بخشی برخوردار است و این توانایی در او هست که برای خویش زندگی سعادت مندانه ای را بسازد. در مقابل، آدم بد اخلاق در رنج و عذاب بسر می برد و زندگی ناگواری دارد.

خوش اخلاق کیست؟

خوش‏اخلاقی، عنصری کلیدی در دینداری و عاملی مهم در موفقیت انسان است. شاید مهم‏ترین ویژگی رسول خدا صلی الله علیه وآله، اخلاق برتر اوست که در قرآن نیز بدان اشاره شده است: «به راستی که تو دارای اخلاق عظیم هستی». قرآن با تمجید نرم‏خویی رسول خدا صلی الله علیه وآله، تأکید می‏کند که اگر ایشان تندخو می‏بود، مردم از اطرافش پراکنده می‏شدند. خوش‏اخلاقی، در سیره اجتماعی پیامبر اکرم، از جایگاه والایی برخوردار است ؛ به گونه‏ای که رسول خدا صلی الله علیه وآله، هدف رسالت خود را کامل کردن ویژگی‏های والای اخلاقی و در روایتی دیگر، کامل کردن خوش‏اخلاقی دانسته است تا آنجا که فرموده است: «اسلام همان اخلاق نیک است». آن حضرت در برخی روایات نیز اخلاق نیک را نصف دین دانسته‏اند.

هر کسی در حوزه فعالیت خود می تواند از طریق اخلاق خوب و خوش رویی، نیروی مثبت فراوانی را ایجاد کند، تاثیرهای مثبت زیادی را بر دیگران بگذارد، حرکت های مثبت بسیاری را به وجود بیاورد و بسیاری از مشکلات زندگی خود و دیگران را حل کند. اخلاق خوش، یکی از منابع بزرگ تامین انرژی، نشاط و تحرک در زندگی انسان است و در مقابل، خشم، عصبانیت و تند خویی علت اصلی بسیاری از بیماری های تن و روان آدمی است و حامل انرژی منفی بسیار خطرناکی برای خود فرد عصبانی و یا افرادی که در اثر برخورد خشن او عصبانی می شوند، می باشد.

امام کاظم علیه السّلام از رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله نقل کند که فرمود: خداوند خوی و بدن بنده‏ای را نیکو و سالم نیافرید، مگر اینکه از سوختن گوشتش به آتش دوزخ شرم خواهد داشت

اخلاق خوش و تأثیرات آن
اخلاق خوش تأثیرات قابل توجهی دارد که در ادامه به چند مورد از آنها اشاره می شود.

1- تقویت روزی:

آدم خوش اخلاق توانایی اش برای بدست آوردن روزی بیشتر از دیگران است. نقش اخلاق خوش و خوش رویی در تقویت روزی به راحتی قابل درک است. شما هنگامی که می خواهید برای منزل خود چیزی تهیه کنید، از چه کسی خرید می کنید؟ از کسی که خوش اخلاق است یا بد اخلاق؟ هیچ کس از آدم بد اخلاق خوشش نمی آید و دوست ندارد با او معامله کند.اگر در یک محله، به طور مثال، دو میوه فروش خوش اخلاق و بد اخلاق وجود داشته باشد، به طور قطع فرد خوش اخلاق مشتری بیشتری جذب می کند تا فرد بد اخلاق. یک کارمند خوش رو و خوش برخورد، امکان استخدام بیشتری دارد تا یک کارمند بد اخلاق و خشن. این موضوع کاملا روشن است و نیاز به توضیح بیشتر ندارد.در آموزه های دینی ما هم به آن اشاره شده است . پیامبر اکرم فرموده: خداوند به انسان خوش خلق، ثواب مجاهد در راه خدا را می‏دهد و مدارا و مهربانی و خوش خلقی، مبارک (و سبب جلب نعمت) و بد خلقی، شوم است (و سبب تنگدستی می‏گردد). (إرشاد القلوب / ترجمه سلگی/ج‏1 / 357)

امام صادق علیه السّلام فرمود: خوش اخلاقی روزی را زیاد می‏کند.(مشکاة الانوار 1300)

2- تقویت پیوند دوستی:

انسان با قدرت اخلاق می تواند دوستان فراوانی برای خود بیابد. خوش اخلاقی پیوندهای دوستی را محکم و پایدار می کند. یکی از عوامل مهم دوست یابی گشاده رویی و خوش اخلاقی است. آیا شما حاضرید با یک فرد بد اخلاق و پرخاشگر دوست شوید؟ اگر با چنین فردی دوستی کنید، چه مقدار از این رابطه خود لذت می برید؟ افراد بد اخلاق معمولا تنها می مانند و دوستان بسیار کمی دارند و انسان های خوش اخلاق، یاران فراوان و روابط دوستانه صمیمانه و پایدارتری دارند. برخی افراد گله می کنند که چرا قادر نیستند برای خود دوستی بیابند و یا دوستان خود را حفظ کنند. چرا پیوند های دوستی آنان زود گسسته می شود؟ خوب است این افراد پاسخ سوال خود را در نوع برخورد و اخلاق خود جستجو کنند.هر کسی که یاری می طلبد دوست می دارد با افرادی که خوش رو هستند و اخلاقی نرم و جذاب دارند، پیوند دوستی و صمیمیت برقرار کند. پیامبرگرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) به این موضوع اشاره کرده و فرموده است: کسی که اخلاقش نیکو باشد، دوستانش فراوان می شوند و مردم به او انس می گیرند.حسن خلق سبب‏ دوستی و علاقه می‏گردد و کینه و کدورت را بر طرف می‏سازد و هر کس بداند خداوند عوض انفاق را چگونه عطا می‏کند، لقمه را از دهان خود می‏گیرد، و در راه خدا انفاق می‏نماید.(إرشاد القلوب/ترجمه سلگی/ ج‏1/ 356) و فرمودند: ای فرزندان عبد المطلب، شما با اموال خود نمی‏توانید مردم را متوجه خود کنید، اینک با چهره باز و خوشرویی آنها را به خود نزدیک سازید.(مشکاة الانوار /1304)

هر کسی در حوزه فعالیت خود می تواند از طریق اخلاق خوب و خوش رویی، نیروی مثبت فراوانی را ایجاد کند، تاثیرهای مثبت زیادی را بر دیگران بگذارد، حرکت های مثبت بسیاری را به وجود بیاورد و بسیاری از مشکلات زندگی خود و دیگران را حل کند. اخلاق خوش، یکی از منابع بزرگ تامین انرژی، نشاط و تحرک در زندگی انسان است

امیرالمۆمنین علیه السّلام فرمود: خوشرویی صیّاد محبت است، و تحمل عیبها را مدفون می‏کند، و سازش عیبها را مخفی می‏کند، و هیچ چیز همچون خوش خلقی موجب نزدیکی انسانها به یک دیگر نمی‏شود.(مشکاة النوار/1310)

3- تقویت سلامتی و سعادت:

آدم خوش اخلاق از بدنی سالم، روحیه قوی، زندگی گوارا و لذت بخشی برخوردار است و این توانایی در او هست که برای خویش زندگی سعادت مندانه ای را بسازد. در مقابل، آدم بد اخلاق در رنج و عذاب بسر می برد و زندگی ناگواری دارد. خوش اخلاق بودن آثار بسیار گران بهایی بر زندگی این جهانی انسان می گذارد. هیچ زندگی‏ای گواراتر از زندگی همراه با خوش اخلاقی نیست. هرکسی که خلقش نیکو شد، مشکلات و ناهمواری های زندگی برایش هموار می شود و راه های زندگی برایش آسان می گردد. شکی نیست که عمران و آبادی در سایه اتّحاد و صمیمیّت و همکاری در میان قشرهای جامعه به وجود می آید، و آنچه باعث تحکیم این امور شود، از عوامل مهمّ عمران و آبادی خواهد بود. طول عمر نیز مولود آرامش فکر و آسودگی خیال و جلوگیری از فقر و همکاری و همبستگی اجتماعی است و این امور در سایه اخلاق به دست می آید.بدخلقی و خشم، انرژی بسیار مضر و خطرناکی برای خود انسان و اطرافیان تولید می کند و باعث جوشش خون و تند شدن ضربان قلب و شدید شدن جریان آن در رگ ها می‌شود و این چیزی است که از چهره و چشمان انسان به وضوح آشکار می‌گردد و چنانچه بارها تکرار شود باعث فشار خون و گاهی پاره شدن موی رگ های مغز و به دنبال آن در بسیاری موارد باعث سکته قلبی و مغزی و فلج شدن برخی از اعضای بدن انسان می‌شود.